MU’ÎNÜ’L MÜRÎD’DE “ÖLÜM” VE ÖLÜMÜ ÇAĞRIŞTIRAN KELİMELER ÜZERİNE

1313 yılında Harezm Türkçesi ile Şair İslâm tarafından kaleme alınan Mu’înü’l Mürîd’de, yazılış amacı gereği İslam’ın temel kuralları ve tasavvufla ilgili bilgiler sunulurken okuyucuların doğru bir hayat sürmesi için çeşitli ibretlik noktalara temas edilmekte ve ibret malzemesi olarak “ölüm” kullanılmaktadır. İslam’ın Orta Asya’da derin felsefi boyutlarla iyice yayılmaya başladığı bir dönemde muhatabı için bir cep kitabı tarzında hazırlanan bu eser, öleceğini bilen tek varlık olup hayatını sürdüren insanlara ölümü bir ibret olarak sunmasının yanında ölümün tasavvuf boyutu ile de bilgiler barındırmaktadır. Yazıldığı bölgenin karmaşık yapısına bir tertip getirme çabası ile eserin sistemli bir çizgide ilerleyerek okuyucuya ölüm ile ilgili bilgileri hem ibret hem de varlığından geçerek saf ve temiz bir insan olmanın bir yöntemi olarak sunduğu görülmüştür. Yine eserde incelenen dörtlüklerden fişlenen kısımlar kullanılarak ölümün eserde geçtiği şekliyle hem ibretlik hem de tasavvuf boyutu yorumlanmış ve eserden hareketle eserin mensubu olduğu kültürün ölüme bakışı ile eserle aynı kültürün insanını tertip etme noktasında ölümü yüzyıllardır ibret olarak kullanışı ortaya konmuştur.