Marginaliteit, etniciteit en straf in de neoliberale stad: een analytische cartografie

Dit artikel schetst een analytische kaart van het onderzoeksprogramma dat ik doorheen mijn drie boeken Urban Outcasts (2008), Punishing the Poor (2009) en Deadly Symbiosis: Race and Rise of the Penal State (2013) heb gevolgd. In deze trilogie ontwar ik de driehoekige vervlechting van klassenfragmentatie, etnische divisie en staatsvorming in de polariserende stad aan het begin van de 21ste eeuw. Daarmee hoop ik een verklaring te bieden voor de politieke productie, de socio-ruimtelijke distributie en het penale management van marginaliteit en dat via het huwelijk van een disciplinerend sociaal beleid en een neutraliserend strafrecht. Ik geef aan hoe ik sleutelbegrippen van Pierre Bourdieu (sociale ruimte, bureaucratisch veld, symbolische macht) toepaste om troebele categorieën (zoals het getto) te verhelderen en nieuwe concepten smeedde (territoriale stigmatisering en gevorderde marginaliteit, penale en liberaal paternalisme, hyper-opsluiting en negatieve sociodicee) als instrumenten voor een comparatieve sociologie van de onvoltooide genese van het post-industriële precariaat, de penale regulering van armoede in tijden van groeiende sociale onzekerheid en de constructie van de neoliberale Leviathan. Het samenbrengen van de studies naar de transformaties van klasse, etniciteit, immigratie en de staat binnen één analytisch kader toont aan hoe de racialisering, de penalisering en de depolitisering van stedelijke onrusten, die samenhangen met gevorderde marginaliteit, elkaar versterken, binnen West-Europa net als in de Verenigde Staten. Het bevestigt dat bestraffing niet enkel een centrale indicator van sociale solidariteit is, zoals Durkheim voorstelde, maar tevens een kerncapaciteit en centrale arena is voor het tentoonspreiden van de soevereiniteit van de staat als classificerende en stratifcerende actor. En het onthult de diepe verwantschap tussen ras en juridische sanctie als verbonden vormen van officiële oneer die samenkomen in de creatie van publieke paria’s.